موسیقی آذربایجان

مردم آذربایجان ، مردمی اصیل و هنرپروند. موسیقی جایگاه ویژه ای در دل همه و آنها، از روستایی و ایلیاتی گرفته تا شهرنشین دارد و روح تک تکشان با صدای سازوآواز و داستان سرایی عاشق ها پیوند خورده است و از شنیدن آن در هر کجا که باشند احساس غرور و شعف می کنند.

موسیقی عاشقی آذربایجان ، غنی ترین نمونه و ادبیات و فرهنگ شفاهی آذربایجان است . درباره و پیشینه و اوزان ها و گوسان ها باید گفت که اوزان ها خنیاگرانی بودند که در گذر زمان خود را به چندین هنر از جمله شاعری ، نوازندگی و آهنگسازی و داستان پردازی آراسته اند.

 

ادامه مطلب: موسیقی آذربایجان

موقام

موقام:

 

موسقی آذربایجانی به سه دسته زیر تقسیم می شود :

 

١. موسیقی ملی ( ترانه ها و آهنگهای رقص )

 

٢. ملی – حرفه ای ( همان عاشیقی )

 

٣. شفاهی حرفه ای ( دستگاههای موقامی ، موقامهای دارای فرم کوچکتر ، موقامهای ضربی )

ادامه مطلب: موقام

ماهنی لار- در جشن و شادیها

ماهنی ها یا ترانه های فولکلوریک:

این ترانه ها روی موقعیتهای مختلف مانند شادیها،ناکامیها ،هجران،حسرت،پیروزیها ،موفقیتها،شکستها سروده و خوانده می شده و امروزه به نام سروده های ملی به یادگار مانده است.

ادامه مطلب: ماهنی لار- در جشن و شادیها

یئل یئل

یئل یئل:

 نوعی آواز است که کشاورزان هنگام شخم کردن زمین وکوبیدن خرمن  وبرداشت محصول گندم و جومی خوانند.درگذشته چون اغلب کارهای فوق توسط گاو و اسب وشتر والاغ انجام می گرفت ،اشعار ((یئل یئل ))اغلب در تعریف [ وتحریک وتشویق] همین حیوانات بوده است.

علت نامگذاری این آهنگها به ((یئل یئل))یعنی(باد،باد)این است که جدا کردن دانه های غلات از کاه در گذشته ها با نبود وسایل میکانیکی به وسیله باد انجام می شد.

 

ادامه مطلب: یئل یئل

لای لای

بایایتیهای لالایی را مادران هنگام خواباندن بچه هایشان با آهنگ مخصوص خواب کنار گهواره کودک می خوانند وکودک را به خواب می برند هنوز هم آهنگ لطیف لالای مادران در گوشهای اغلب ماها طنین انداز است:
 
 
لای لای دییم اوجادان       سسیم چیخسین پاجادان
آلاه سنی ساخلاسین        چیچک دن،قیزیلجادان
 
ترجمه:
با صدای بلند لای لای بگویم      تا صدایم از روزنه بلند شود
خداوند تورا حفظ کند             از آبله وسرخک .

موسیقی تعزیه

موسیقی تعزیه:

 به آهنگها وشعرها ومنظومه هایی گفته می شود که در مجالس ترحیم اشخاص وسالگردهای امامان(عاشورای حسینی)وغیره اجرا می شوند.

در مجالس ترحیم زنانه ،اشعار سوزناک  و بایاتیهای غمگین را خانمی که ((موشکار))نامیده می شود ،باریتمی خاص می خواند وبقیه حاضران را به گریه وا می دارد....

 

موسیقیهای مربوط به آداب و رسوم

موسیقیهای مربوط به آداب و رسوم و مراسم متفرقه:

درآذربایجان اکثر امور روزمره مردم مراسمی خاص دارد،مثلاً درست کردن  قیمه زمستانی ،پختن ربهای گوناگون ،مراسم سمنو پزی ،برای مثال هنگام درست کردن سمنو همسایگان و اقوام دعوت می شوند ومهمانی شیرینی ،چای ،غذا داده می شودوکسانی که اطراف دیگ سمنو مشغول پختن سمنو هستند می خوانند:

                              سمنی آی سمنی                سمنی ساخلا منی

                                         

     ایلده گویرده رم سنی

ترجمه:

سمنو ای سمنو مرا حفظ کن      تا هرسال تورا برویانم.....

 

[ضمناً بهم زدن دیگ سمنی به هنگام پختن شرایطی دارد که مقدس است و هر کس نذری کرده یا شوهرمی خواهد یا بچه وغیره با به هم زدن دیگ سمنو آرزویش را به دل می آورد و خواستار می شود.]